Stem de ontkalker af op het type apparaat
Niet elk koffiezetapparaat werkt hetzelfde. Een eenvoudig filterapparaat heeft meestal een waterreservoir en een kan, terwijl een volautomaat, pistonmachine of capsuleapparaat vaak ook interne leidingen, kleppen en een heetwater- of stoomfunctie heeft. De fabrikant kan daarom een specifiek ontkalkingsprogramma of middel voorschrijven.
Lees vóór je begint de handleiding of de aanwijzingen op het ontkalkingsmiddel. Gebruik bij voorkeur een product waarop staat dat het geschikt is voor koffiezetapparaten. Een vloeibare ontkalker is vaak eenvoudig te doseren; poeder of tabletten moeten volledig oplossen voordat je ze gebruikt.
- Filterkoffiezetapparaat: controleer of de ontkalker in het waterreservoir mag en gebruik een lege kan om de vloeistof op te vangen.
- Volautomaat of capsuleapparaat: kies het ingebouwde ontkalkingsprogramma als dat aanwezig is en verwijder een waterfilter wanneer de handleiding dat voorschrijft.
- Espressomachine: volg de instructies voor het doorspoelen van de zetgroep, het heetwaterpijpje en eventueel de stoomfunctie. Niet ieder onderdeel mag op dezelfde manier worden behandeld.
Gebruik geen azijn tenzij de fabrikant dit uitdrukkelijk toestaat. De geur kan in het apparaat blijven hangen en sommige materialen of afdichtingen zijn niet geschikt voor zure huishoudmiddelen. Meng ontkalker bovendien nooit met andere schoonmaakproducten.
Kalkaanslag verwijderen uit het watercircuit
- Schakel het apparaat uit en laat het afkoelen: haal eventueel een losse filter, koffiefilter of capsule weg en giet achtergebleven water uit de kan en het reservoir.
- Vul het reservoir met de verdunde ontkalker: houd de verhouding op de verpakking aan. Een sterkere oplossing werkt niet automatisch beter en kan onderdelen onnodig belasten.
- Start het ontkalkingsprogramma of laat het apparaat doorlopen: vang de vloeistof op in een voldoende grote bak. Bij een apparaat zonder programma laat je meestal een deel doorlopen, waarna je volgens de gebruiksaanwijzing wacht voordat je verdergaat.
- Laat het resterende mengsel uitwerken: volg de aangegeven inwerktijd. Zet het apparaat niet tussendoor aan als de handleiding dat niet voorschrijft.
- Leeg de opvangbak en spoel het reservoir: verwijder alle vloeistof en spoel het waterreservoir zorgvuldig om voordat je met schoon water begint.
Bij een volautomaat kan het programma vragen om de opvangbak, lekbak of koffiedikbak tussendoor te legen. Doe dat wanneer het display of de handleiding dit aangeeft. Forceer geen klep, slang of zetgroep als een onderdeel niet gemakkelijk loskomt.
De smaak herstellen met schoon water
Na het ontkalken is naspoelen minstens zo belangrijk als het losmaken van de kalk. Vul het reservoir met schoon kraanwater en laat dat doorlopen zonder koffie, capsule of filter met koffie. Herhaal dit totdat de handleiding aangeeft dat het programma klaar is en er geen zure geur of smaak meer merkbaar is.
Bij een eenvoudig filterapparaat kun je meestal één volle kan schoon water laten doorlopen en daarna nog een tweede spoelbeurt uitvoeren. Bij een volautomaat gebruik je de spoelfunctie en laat je ook heet water door de uitloop of het stoompijpje lopen als de handleiding dit voorschrijft. Giet het eerste spoelwater weg en proef pas daarna opnieuw koffie.
Maak na afloop de kan, lekbak, uitloop en andere afneembare onderdelen schoon met warm water. Droog ze goed voordat je het apparaat weer gebruikt. Laat een openstaand waterreservoir eventueel luchten, zodat er minder vochtige geur achterblijft.
Signalen dat ontkalken nodig is
Een apparaat geeft soms zelf een melding, maar ook zonder waarschuwing zijn er herkenbare aanwijzingen:
- het water loopt duidelijk langzamer door;
- de koffie wordt minder heet of de bereiding duurt langer;
- de pomp maakt meer geluid dan normaal;
- er verschijnen lichte schilfers in het water of op onderdelen;
- de smaak verandert terwijl koffie en maalgraad hetzelfde blijven.
Deze signalen kunnen ook door een verstopt filter, vuile zetgroep of koffieresten worden veroorzaakt. Reinig daarom losse onderdelen volgens de handleiding. Ontkalken vervangt geen normale schoonmaakbeurt.
Nieuwe kalkaanslag langer uitstellen
Leeg stilstaand water wanneer je het apparaat langere tijd niet gebruikt en maak het reservoir regelmatig schoon. Gebruik geen heet water om het reservoir te vullen als de fabrikant koud water voorschrijft. Een waterfilter kan de hoeveelheid kalk in het water verminderen, maar zo’n filter moet op tijd worden vervangen en neemt ontkalken niet altijd volledig over.
De juiste frequentie hangt af van de hardheid van het leidingwater, hoe vaak je koffie zet en het soort apparaat. Wacht niet uitsluitend op een storing. Een ontkalkingsmelding, afnemende doorstroming of een duidelijke smaakverandering is een goed moment om de onderhoudsinstructies opnieuw te volgen.
Blijft het apparaat na een volledige ontkalkings- en spoelbeurt slecht doorlopen, lekt het of maakt het een ongewoon geluid, stop dan met gebruiken en raadpleeg de handleiding of een erkende reparateur. Maak het apparaat niet open als je daarvoor elektrische of interne onderdelen moet loshalen.
